مزایای آموزش ترکیبی
مهمترین مزیت آموزش ترکیبی، این است که دانشآموزان یا فراگیران میتوانند در دنیای حقیقی با یکدیگر ارتباط برقرار کرده و با هم در تعامل باشند؛ زیرا در دنیای آموزش الکترونیکی امکان برقرار ارتباط حقیقی وجود ندارد و یادگیرندگان، تنها با کمک ابزارهایی که در بستر وب وجود دارد میتوانند با یکدیگر تعامل داشته باشند.
ز دیگر مزایای این نوع آموزش به میتوان موارد زیر اشاره کرد:
- آموزش ترکیبی یادگیرنده محور است که سبب میشود نظارت و کنترل بیشتری برای یادگیرنده فراهم کند.
- آموزش ترکیبی با ایجاد انعطافپذیری آموزشی به فراگیران کمک میکند تا به تمام منابع آموزشی دسترسی داشته باشند.
- دسترسی به همه منابع و ابزارهای آنلاین به فراگیران کمک میکند تا علاوه بر تقویت در آموزش و یادگیری، اثربخشی آموزش نیز برای آنها میسر شود.
- ارتباط و تعامل از مهمترین ویژگی آموزشهای ترکیبی به حساب میآید. چون فراگیران بعد از اتمام کلاسهای آموزشی میتوانند با کمک ابزارهای ارتباطی بر روی بستر وب با مدرس و دیگر فراگیران در ارتباط باشند.
- آموزش ترکیبی این امکان را فراهم میکند که تمام محدودیتها برای یادگیری از میان برداشته شود و در نهایت صرفهجویی در زمان و با پرداخت کمترین هزینهها، تجربه یادگیری اثربخش را برای فراگیران فراهم میکند.
- ارزیابی و دریافت بازخورد آسانتر، یکی دیگر از مزایایی است که آموزش ترکیبی به دنبال دارد. چون در هر لحظه با رصد کردن فعالیت کاربران و دریافت گزارشگیریهای متنوع، این بخش مهم تحقق مییابد.
- محتوای الکترونیکی جذاب و با کیفیت مناسب یکی از ارکان مهم آموزش ترکیبی محسوب میشود و اگر این محتوا با توجه به گروه مخاطبان طراحی و تولید شده باشد، انگیزه و اشتیاق بیشتری را برای فراگیران به ارمغان میآورد.
- آموزشهای حضوری برای فراگیران بسیار محدود کننده است؛ اما آموزشهای ترکیبی با در اختیار قرار دادن امکانات بیشتر بستری را فراهم میکند تا فراگیران راحتتر به کسب دانش بپردازند.
آموزش ترکیبی در دنیای کنونی، کمک بزرگی به مدرس و فراگیر کرده است تا آنها بتوانند از حداکثر ظرفیت موجود در دنیای یادگیری بهره ببرند و بدون هیچ محدودیتی و با استفاده از بالاترین ابزار و امکانات به کسب دانش و مهارت بپردازند.
انواع مدلهای آموزش ترکیبی
یادگیری ترکیبی یا یادگیری تلفیقی زمان زیادی است که در مدارس و آموزشگاهها استفاده میشود. اما این روزها که زندگی دیجیتال جزو جداییناپذیر روزمرگیهای بسیاری از ما شده است، آموزش و یادگیری الکترونیکی نیز جای خود را به خوبی در مراکز آموزشی باز کرده است.
قبلا به اندازه کافی درباره مزایای یادگیری الکترونیکی صحبت کردهایم؛ اما آموزش ترکیبی که تلفیقی از یادگیری آفلاین یا حضوری و آنلاین است، با قابلیت انعطافپذیری بالای خود میتواند سرعت شما را در فرایند آموزش چند برابر کند. اما لازم است بدانید که ما انواع مختلفی از آموزش ترکیبی داریم که در زیر به توصیف انواع یادگیری ترکیبی خواهیم پرداخت تا شما با علم بر آن بهترین را انتخاب نمایید.
۶ مورد از متداولترین مدلهای آموزش ترکیبی
۱. مدل ایستگاه چرخشی
در این مدل، مدرس معمولا فرایند یادگیری را به بخشهای مختلفی مانند آموزش، کار گروهی، تمرین در خانه، تمرین انفرادی و دریافت فیدبک یادگیری از طرف فراگیر تقسیم میکند. در مدل ایستگاه چرخشی حتما باید یکی از بخشها از طریق یادگیری آنلاین اجرا شود. این روش معمولا در مدارس ابتدایی بسیار مورد توجه و استفاده قرار میگیرد.
۲. مدل یادگیری ترکیبی در آزمایشگاه
یکی دیگر از مدلهای یادگیری ترکیبی، روش یادگیری در آزمایشگاه است. به طور یقین شما قبلا تجربهای مشابه از این نوع یادگیری در دورههای مدرسه و یا دانشگاه داشتهاید. در مدل آموزش ترکیبی در آزمایشگاه، ابتدا مدرس در کلاسهای سنتی با برنامهای مشخص به آموزش شما میپردازد و سپس در آزمایشگاه با استفاده از رایانه و به صورت آنلاین بخش عملی یادگیری را آموزش خواهد داد.
۳. آموزش مبتنی بر راه دور
در این نوع آموزش اغلب دانشآموز با یک برنامه ثابت و به صورت آنلاین به یادگیری میپردازد و تنها در صورتی با مدرس ملاقات دارد که ضرورتی وجود داشته باشد. در این روش تمرکز بیشتر بر یادگیری آنلاین است.
۴. آموزش ترکیبی دوگانه
در این نوع از یادگیری ترکیبی، دانشآموز در مرکز آموزشی حضور دارد و به صورت رودررو مدرس را روزانه میبیند، اما تمام مراحل آموزشی به صورت مجازی و در آزمایشگاه رایانه انجام میشود. اغلب مراحل یادگیری به صورت انفرادی و طی یک برنامه منظم است. در صورت صلاحدید مدرس در برخی از تکالیف و تمرینات، گروه نیز تشکیل خواهد شد.
۵. مدل تحصیل در مدرسه و یادگیری در خانه
در این مدل معمولا دانشآموز در مدرسه تحت آموزش قرار میگیرد. آموزش میتواند در گروههای کوچک یک یا چند نفره انجام شود، اما تمامی تکالیف و بخش عملی در خانه و در بستر وب انجام خواهد گرفت.
۶. یادگیری ترکیبی مبتنی بر تسلط
یکی دیگر از انواع مدلهای آموزش ترکیبی، یادگیری ترکیبی مبتنی بر تسلط است. در این روش ممکن است ترکیبی از تمامی مدلهای یادگیری تلفیقی استفاده شود. در واقع معلم یا مدرس با توجه به نیاز کلاس و فراگیر مدلهای مختلف را ترکیب کرده و مدل مخصوص به کلاس خود را شخصیسازی میکند.
نقش سامانه آموزش مجازی در اجرای یادگیری ترکیبی
سامانه آموزش مجازی و نقش آن در اجرای آموزش ترکیبی، پیوند ناگسستنی با یکدیگر دارند. در حقیقت سامانه LMS، حامی قدرتمند یادگیری ترکیبی است، تا حدی که میتوان انواع مختلف یادگیری ترکیبی را با موفقیت بالا در سامانه آموزش مجازی اجرا کرد.
پژوهشهای انجام شده بر اساس گزارشهای آموزشی ارائه شده توسط وزارت آموزش آمریکا و همچنین موسسات یادگیری خصوصی، بارها ثابت کرده است یادگیری ترکیبی بهمراتب نتایج بهتری از آموزش گامبهگام یا آموزش مربیمحور داشتهاست؛ اما خبر عالی این است که نتایج پژوهشها در سال ۲۰۱۶ نشان داد که ۷۰ درصد فراگیران موفق دورههای یادگیری ترکیبی، از کاربران سیستم مدیریت یادگیری یا LMS هستند که به موفقیت سامانه LMS و اجرای یادگیری ترکیبی اشاره مستقیمی دارد.
یادگیری ترکیبی به فراگیران این فرصت میدهد تا درباره مفاهیم بغرنج پرسشگری کنند و جواب لازم را دریافت کنند: در عینحال امکانات یادگیری الکترونیکی با انعطافپذیری ذاتی خود باعث میشود فراگیران به نحو دلخواه نقاط ضعف و قوت خود را ترمیم و پوشش دهند و قطعا نتیجه این فرایند آموزشی موثر و جذاب است.
